ครั้งนี้ขอเขียนถึงผู้ชายคนนี้สักนิดนะคะ เพราะเดือนกุมภาพันธ์นี้ เป็นเดือนที่เกี่ยวข้องกับชีวิตของเขาถึงสองเหตุการณ์ด้วยกัน เรื่องแรกก็คือ เขาเกิดในเดือนนี้เมื่อวันที่ 6 ในปี 1945 ค่ะ ส่วนเหตุการณ์ที่สองก็คือ เขาแต่งงานในวันที่ 10 กุมภาพันธ์ ปี 1966 ผู้ชายคนที่ดิฉันกล่าวถึงในวันนี้ ก็คือ บ๊อบ มาร์เลย์ (Bob Marley) ค่ะ
หลายคนคงจะคุ้นกับใบหน้าของเขาพร้อมกับผมทรง Dread Lock ตามที่ต่างๆ ในบ้านเมืองเรา สีแดง เหลือง เขียวและดำ และกัญชา ดูจะเป็นสัญลักษณ์ที่ควบคู่ไปกับบทเพลงในจังหวะเร๊กเก ( Reggay)ที่ทำให้ศิลปินคนนี้โด่งดังไปทั่วโลก...
เคยมีคนกล่าวไว้ว่า เสียงร้องที่เปล่งออกมาจากศิลปินคนนี้ เป็นมากกว่าบทเพลง รวมทั้งเนื้อหาที่เขากลั่นออกมาเป็นท่วงทำนองในการร้องนั้นก็ล้วนแล้วแต่สะท้อนถึงความยากจน ความอยุติธรรมที่คนผิวสีต้องเผชิญ อีกทั้งยังโยงไปถึงอุดมการณ์และความเชื่อในลัทธิรัสตาฟาเรียน (Rastafarianism)ของเขาอีกด้วย
ที่เป็นเช่นนั้นก็เพราะว่าบ๊อบ มาร์เลย์และกลุ่มเพื่อนศิลปินในวงของเขานั้นได้เข้าไปมีส่วนเกี่ยวข้องกับความสับสนวุ่นวานทางสังคมและการเมืองของจาไมกามาตลอด นับตั้งแต่ปี 1971 ที่พรรคฝ่ายค้านในจาไมกาประกาศจะนำพาประเทศของเขาเข้าสู่ระบบสังคมนิยม
บ๊อบ มาร์เลย์และเพื่อนในวงเป็นส่วนหนึ่งของขบวนการหาเสียงของพรรคฝ่ายค้านที่เดินทางไปหาเสียงรอบจาไมกา ในช่วงนั้นบทเพลงของบ๊อบ มาร์เลย์มีท่วงทำนองที่ต่อต้านอย่างรุนแรง และวิพากษ์วิจารณ์ปัญหาแหล่งเสื่อมโทรมอย่างตรงไปตรงมา....
แม้ว่าความเชื่อของชาวรัสตาจะไม่เข้าร่วมการเลือกตั้งและถือว่าการเมืองเป็นสิ่งเลวร้าย แต่สำหรับบ๊อบ มาร์เลย์ในเวลานั้นเขารู้สึกประทับใจในบุคลลิกภาพของผู้เข้าชิงตำแหน่งทางการเมือง ที่สามารถพูดชักจูงคนจาไมกันและชาวรัสตาฟาเรียนให้ศรัทธาเขาได้ และคนส่วนใหญ่เชื่อว่า ผู้นำคนนี้จะทำให้กัญชาเป็นสิ่งที่ถูกกฎหมายในประเทศของเขา รวมทั้งยอมรับลัทธิรัสตาฟาเรียนให้เป็นศาสนาที่ชอบธรรมของจาไมกา
เส้นทางชีวิตศิลปินของบ๊อบ มาร์เลย์ เข้าไปเกี่ยวพันกับการเมืองอย่างค่อยๆ เป็น ค่อยๆ ไป เขาเคยถูกคนร้ายบุกเข้าไปยิงในห้องซ้อมดนตรี ระหว่างการตระเตรียมออกแสดงคอนเสิร์ต Smile Jamaica ซึ่งเป้าหมายของการจัดคอนเสิร์ตครั้งนี้ขึ้นมาก็เพื่อสร้างความปรองดองระหว่างฝ่ายที่ขัดแย้งกันอยู่และต้องการเรียกร้องสันติภาพให้เกิดขึ้นในจาไมกา
ในครั้งนั้น หลังจากถูกบุกเข้ายิงจนได้รับบาดเจ็บ เขาถูกภรรยาและเพื่อนร่วมวงข้อร้องไม่ให้เล่นคอนเสิร์ตในครั้งนั้น แต่แล้ว...ในที่สุดเขาตัดสินเดินขึ้นไปบนเวที และประกาศว่า เมื่อสองเดือนก่อนหน้านี้ เขาได้ตัดสินใจทำคอนเสิร์ตครั้งนี้ โดยไม่มีการเมืองเข้ามาเกี่ยวข้อง และเขาตั้งใจที่จะเล่นดนตรีเพื่อตอบแทนความรักของประชาชนที่มีต่อเขาเท่านั้น.... การแสดงในวันนั้นจบลงด้วยการที่ บ๊อบเปิดบาดแผลที่ถูกยิงให้กับฝูงชนได้ประจักษ์...
หลายปีถัดมา บทเพลงของบ๊อบ มาร์เลย์เริ่มไปที่รู้จักแก่คนทั่วโลก บางคนกล่าวว่าเขาเป็นราชาเพลงเร๊กเก บ้างก็ว่าเขาเป็นศิลปินนักปฏิวัติ เป็นซุปเปอร์สตาร์จากประเทศโลกที่สาม เป็นสัญลักษณ์ที่สำคัญที่สุดในทศวรรษ1970 อีกทั้งเขายังเป็นผู้รณรงค์เพื่อความเสมอภาค
บางกระแสก็กล่าวว่าเมื่อเขาโด่งดัง ก็ทำให้เขาเปลี่ยนไป เขาเริ่มมองไม่เห็นความทุกข์ยากของพี่น้องร่วมแผ่นดิน และบทเพลงของเขาก็ลดความขึงขังเยี่ยงนักปฏิวัติไป...ต่างๆเหล่านี้ บ๊อบ มาร์เลย์ได้ตอบกลับไปว่า เขายังคงต้องร้องเพลงต่อต้านในประเด็นเดิมๆ ไปอีกนานเท่าไร และเขายังคงต้องร้องเพลง Get up Stand up อยู่อีกหรือ เขากล่าวว่า เขาร้องมันมานานแล้ว แต่ก็ยังไม่มีใครลุกขึ้นสู้เลย...เขาไม่ต้องการเป็นนักโทษ และไม่อยากมองดูคนทุกข์ยาก เพื่อที่จะร้องเพลงออกมาราวกับว่ายินดีที่พี่น้องของเขาเป็นอย่างนั้น และเพื่อที่ตัวเขาเองจะได้ทำเงินจากความทุกข์ของพวกพี่น้องเหล่านั้น....
บ๊อบ มาร์เลย์จากโลกนี้ไปด้วยวัยเพียง 36 ปีเท่านั้นค่ะ ด้วยโรคมะเร็งที่เกิดจากการอักเสบที่ปลายนิ้วเท้าของเขา...จุดเล็กๆ ของร่างกายที่เขาละเลยทำให้ชีวิตที่กำลังรุ่งเรืองในโลกของเสียงดนตรีของเขาต้องยุติลง...
กระนั้นความเป็นขบถในความคิดแต่วัยเยาว์ การไม่สยบยอมกับสิ่งใดง่ายๆ ของเขา ยังคงเป็นเครื่องเตือนใจให้ใครอีกหลายคนได้เรียนรู้จากบทเพลงและประวัติชีวิตของเขาคนนี้นะคะ
บ๊อบ มาร์เลย์ ชายผู้รักที่จะขบถ ค่ะ.
